Ọnụ ahịa ibu ngwa site na ụgbọelu gaa mba Afrika abawanyela ala, mepee ụzọ ọhụụ n’ahịa ọdịda anyanwụ Afrika

Nigeria akwupụtara mmepe ọzọ n’usoro ụgbọ njem ngwa n’okpuru AfCFTA, mgbe ọnụ ahịa ibu ngwa site na ụgbọelu gara mba Afrika dara ruo $2 kwa kilogram. Nke a mere ka Nigeria mepee ụzọ ọhụrụ iji bulie mmepe ahịa na mbuli ego n’ime mpaghara Afrika.

Ihe a mere na Fraịdee, 19th Juun, dị ka isi iyi si kwuo, gosiri na ọnụ ahịa ibu ngwa site na ụgbọelu gara mba Afrika abawanyela ala ma e jiri ya tụnyere afọ gara aga, nke mere ka e nwee ohere ọhụrụ maka ndị na-ebubata ma na-ebuga ngwa site Nigeria gaa mba ọzọ. Usoro a bụ akụkụ nke nkwekọrịta AfCFTA nke chọrọ ime ka azụmahịa dị mfe n’etiti mba Afrika.

Maka ndị Anioma na Delta Steeti, mmepe a nwere ike inye ohere ọhụrụ n’ahịa, mee ka azụmahịa dị mfe ma belata ụgwọ njem. Ọhaneze obodo nwere ike ịga uru site n’ibelata ọnụ ahịa ibu ngwa, karịsịa maka ndị na-ere ahịa na ndị ọrụ ụlọ ọrụ. Nke a nwere ike ime ka akụnaụba mpaghara sie ike ma mee ka mmepe akụnụba ruo ọtụtụ.

Ndị isi ụlọ ọrụ ekweghị ikwu ihe ọzọ gbasara usoro a n’oge anyị dere akụkọ a.

A tụrụ anya na Gọvanmentị ga-agbakwunye atụmatụ ọzọ iji meziwanye ụzọ njem AfCFTA, ya na ebumnuche ime ka ahịa Nigeria sie ike n’ụwa nile. Ihe a pụtara bụ na enwere ike ịhụ mgbanwe ọzọ n’ọdịnihu nke ga-enyere ndị mmadụ ma ọha uru.

Source: https://businessday.ng/business-economy/article/nigeria-expands-afcfta-cargo-corridor-as-air-freight-costs-to-africa-fall-below-2-kg/

Ọnụ ahịa nri na ọrụ dị mkpa ebilila ọzọ, na-akpata nrụgide n’ụmụnna Anioma na Delta Steeti

Ọnụ ahịa iri ihe kwa ubochi na Nigeria abawanyela, na-eme ka ezinaụlọ na obodo dị iche iche, gụnyere ndị Anioma na Delta Steeti, nwee nsogbu imefu ego ha n’ahịa. Ihe a malitere ịpụta ìhè Fraịdee, June 19, 2026, dịka nyocha si kwuo. A kọwara na ọganihu a nwere ike imetụta ndụ mmadụ n’ọtụtụ ụzọ, karịsịa n’ihe gbasara nri na ọrụ ndị dị mkpa.

Nnyocha nyere aka igosi na ọnụ ahịa ihe oriri, mmanụ, njem na ọrụ dị mkpa abawanyela elu n’ọnwa Juun a. Aha ụlọ ọrụ dị iche iche e dereghị aha kwadoro na mmefu ezinaụlọ emeela ka ọtụtụ ndị nọ n’obodo ghara inwe ike izute mkpa ha kwa ubochi. Ndị otu ọchịchị kwuru na nsogbu a sitere n’ọtụtụ ihe dịka mgbanwe ọnụ ego mba ọzọ (FX), ọnụ ahịa mmanụ sitere mba ọzọ, yana nrụgide n’ahịa akụnụba.

Maka ụmụnna Anioma na Delta Steeti, ọnụọgụ a pụtara na ọtụtụ ezinụlọ nwere ike iwepụta ego karịrị nke ha zutere tupu ugbu a iji zụta nri ma ọ bụ kwụọ ụgwọ maka njem. Nke a nwekwara ike ime ka azụmahịa nta daa ogbenye, ebe ndị mmadụ ga-agbalị belata mmefu ha. Ọtụtụ ụlọ ahịa n’ahịa Asaba, Ogwashi-Uku na Issele-Uku nọgidere ikpegbu ọnụ ahịa ọhụrụ ahụ site n’iji ọnụ ahịa ọhụrụ mee ihe kwa ụbọchị.

Ndị isi ụlọ ọrụ ọchịchị ezighi ezi ikwu okwu gbasara atụmatụ ha ga-eji dozie nsogbu ahụ mgbe anyị kpọrọ oku ha. Ka ọ dị ugbu a, ihe ndị isi akụnụba kwuru bụ na “ndị mmadụ kwesịrị itinyekwu uche n’ịchọ ụzọ isi belata mmefu ma jikwaa ego ha nke ọma” *(ntụgharị site n’asụsụ Bekee)*.

A tụrụ anya na Gọvanmentị Federal ga-ekwupụta atụmatụ ọhụrụ iji nyere ụmụnna aka imefu ndụ kwa ubochi. Ọchịchị steeti Delta enwebeghị nkwupụta doro anya banyere otu ha ga-esi nyere obodo aka n’oge nsogbu a. Ndị ahịa nọgidere ichere ka ọnọdụ akụnụba wee rụọsiwanye ike.

Source: https://businessday.ng/business-economy/article/nigeria-households-face-renewed-cost-of-living-squeeze/

Mkparịta ụka NCC na ụlọ ọrụ ekekọrịta na-elekwasị anya n’ịtọ ọnụ ahịa n’etiti ụlọ ọrụ, ọ bụghị ịwelie ego ndị ahịa

Ndị ọrụ ekekọrịta na Nigeria ekwupụtala na agaghị enwe mgbatị ọnụ ahịa ma ọ bụ ịbawanye ego tariff maka ndị ahịa n’oge a, ọbụnadị ka Nigerian Communications Commission (NCC) nọgidere na-eme nchọpụta banyere usoro ọnụ ahịa dị n’ọrụ ekekọrịta. Nke a mere mgbe NCC malitere nyochaa otú e si edozi ọnụ ahịa n’etiti ụlọ ọrụ dị iche iche, wee kpalite ajụjụ gbasara ma a ga-ebuli ego ndị mmadụ na-akwụ.

Onye isi otu Association of Licensed Telecom Operators of Nigeria (ALTON), Gbenga Adebayo, kwupụtara nke a n’oge mmemme Arise Television, sị na ihe mkparịta ụka NCC na ndị isi ụlọ ọrụ gbasara ya bụ ime ka e nwee ntụkwasị obi na ịtụle ụzọ esi edozi ọnụ ahịa nke oku ebugharị ma ọ bụ kwụsịrị n’etiti netwọk dị iche iche, ọ bụghị iji mee ka ego ndị mmadụ ga-akwụ banye elu.

Maka ụmụnna Anioma na Delta Steeti n’ozuzu, nkwupụta a pụtara na ndị mmadụ ga-anọgide n’enweghị mmegharị ego ngwa ngwa maka ọrụ ekekọrịta ha. Nke a bara uru maka obodo ebe ọtụtụ azụmahịa na mmekọrịta kwa ụbọchị dabere na izi ozi ekekọrịta dị ọnụ ala. Ndị mmadụ nwere ike ịtụkwasị obi n’ụdị ụgwọ ha maara ugbu a ruo mgbe mkpebi ọzọ ga-apụta.

Dịka Adebayo si kwuo: “Ihe anyị ji eme mkparịta ụka NCC ugbu a bụ iji hụ na e nwere ntụkwasị obi n’ịchọpụtakwa otú e si eji ọnụ ahịa eme ihe n’etiti ụlọ ọrụ dị iche iche, ọ bụghị ime ka ndị ahịa kwụọ ụgwọ karịa.” (ntụgharị site n’asụsụ Bekee)

Ọzọkwa, o kwuru: “Ọ dị mkpa ka anyị doo anya: nyocha a abụghị iji welie ego ndị mmadụ ga-akwụ; ọ bụ maka imezi usoro anyị si arụ ọrụ ọnụ.” (ntụgharị site n’asụsụ Bekee)

A tụrụ anya ka mkparịta ụka gbasara usoro ọnụahịa a gaa n’ihu, ebe NCC nọgidere inyocha echiche dị iche iche site n’aka ụlọ ọrụ ekekọrịta na ndị metụtara ya. Ndị NCC ekwughị mgbe mkpebi ikpeazụ ga-apụta, mana ha kwuru na ebumnobi ha bụ ime ka usoro ọnụahịa bụrụ nke ziri ezi ma bụrụkwa nke doro anya.

Source: https://nairametrics.com/2026/06/19/telecom-operators-rule-out-tariff-increase-amid-ncc-pricing-review/